#29 BỆNH ÁN LÝ HÀN

Lý hàn là do tỳ dương hư, hàn thấp làm cho dương khí bị ức chế, ăn đồ sống lạnh dễ đau bụng, tiêu lỏng, tay chân thường cảm giác lạnh như bệnh án dưới đây:
Bệnh nhân: Nguyễn Thị T 40 tuổi ở huyện CT, tỉnh TG.
Vọng: Thần sắc trắng bệch, mệt mỏi, sợ lạnh, tay chân lạnh.
Văn: Hơi thở nhỏ, tiếng nói nhỏ run.
Vấn: Bệnh cách nay 10 ngày, người mệt mỏi uể oải, chân tay lạnh, biếng ăn, không thích uống nước, thích đắp mền, nước tiểu trong, ăn khó tiêu, dễ đau bụng, đi tiểu lỏng.
Thiết mạch: Trầm trì
Qui nạp bát cương: Lý hàn

Qui nạp hội chứng bệnh lý: Đây là chứng tỳ dương hư, hàn thấp làm cho dương khí bị ức chế, ăn đồ sống lạnh dễ đau bụng, tiêu lỏng, tiểu trong, tay chân thường cảm giác lạnh.
Xử phương: Dùng bài Phụ tử lý trung thang để ôn bổ tỳ dương:

Bạch truật : 20g
Nhân sâm : 20g
Đảng sâm : 20g
Hắc can khương 12g
Chích cam thảo : 8g

Nếu lạnh nhiều, quyết lãnh, mạch trì vô lực gia: Phụ tử 6g để bảo phò dương khí.
Công năng của các vị thuốc: 
Nhân sâm, Đẳng sâm bổ khí thêm sức cho tỳ( Bạch truật kiện tỳ táo thấp, Cam thảo hoà trung bổ tỳ; Can khương ôn vị tán hàn. Bài này chủ trị tỳ vị bị hàn tà sở thương, phát sinh ẩu thổ hạ lợi, đau bụng, không khát, trung tiêu dương hư hàn gia thêm Phụ tử để hồi dương khí của tỳ.