#17 Muỗi Đốt Và Những Bệnh Truyền Nhiễm Nguy Hiểm

Muỗi là tác nhân truyền bệnh sốt rét và sốt xuất huyết nhưng không phải loài muỗi nào cũng có thể truyền bệnh. Bên cạnh bệnh sốt rét và sốt xuất huyết thường gặp, bệnh truyền nhiễm do muỗi đốt gây ra còn rất nhiều và có nhiều bệnh nguy hiểm, thậm chí có ảnh hưởng đến tính mạng.

1. Bệnh truyền nhiễm do muỗi đốt: Bệnh sốt rét

Bệnh Sốt Rét do ký sinh trùng sốt rét thuộc giống Plasmodium gây nên. Ở người do 4 loài P.falciparum, P.vivax, P.malariae, P.ovale và mới nhất là P. knowlesi. Và không phải muỗi nào cũng có thể truyền bệnh, chỉ có loài của Anopheles mới truyền ký sinh trùng sốt rét cho người. Trên thế giới có khoảng 400 loài Anopheles được biết, trong đó có khoảng 60 loài được coi là loài chính truyền ký sinh trùng sốt rét.

BỆNH TRUYỀN NHIỄM DO MUỖI ĐỐT VÀ CÁCH PHÒNG TRÁNH

Triệu chứng của bệnh sốt rét: Sốt rét thường được chia làm 2 thể chính là sốt rét lành tính và sốt rét ác tính

-Sốt rét lành tính điển hình với các biểu hiện như:

  • Rét run,
  • Sốt cao,
  • Đổ mồ hôi.
  • Kèm theo nhức đầu,
  • Nôn mửa.

Ngoài ra còn những biểu hiện như sốt không thành cơn, hay ớn lạnh, rét và nổi da gà (ở những bệnh nhân mắc bệnh tại vùng dịch). Hoặc sốt liên tục, dao động ( ở bệnh nhân là trẻ em hay người mắc sốt rét lần đầu)

Và các biểu hiện như lá lách phình to, gan to, thiếu máu, người xah xao, suy nhược

BỆNH TRUYỀN NHIỄM DO MUỖI ĐỐT VÀ CÁCH PHÒNG TRÁNH

-Sốt rét ác tính: Đây là trường hợp khi bệnh sốt rét trở nặng, bệnh nhân có những biến chứng nguy hiểm đến tính mạng.

  • Hôn mê (có thể kèm co giật),
  • suy thận,
  • trụy tim mạch,
  • suy hô hấp,
  • hạ đường huyết,
  • xuất huyết tiêu hóa hoặc dưới da,
  • rối loạn tiêu hóa,
  • vàng da,
  • vàng mắt.

2. Bệnh truyền nhiễm do muỗi đốt: Giun chỉ

Có 3 loại giun chỉ ký sinh ở người được truyền do muỗi là: giun chỉ

Wuchereria bancrofti, Brugia malayi và Brugia timori. Chúng gây bệnh giun chỉ hệ bạch huyết ở người. Hầu hết các trường hợp nhiễm giun chỉ do muỗi Culex quinquefasciatus truyền cho người.

Với các triệu chứng:

Giun chỉ hầu như không có triệu chứng trong giai đoạn đầu tiên. Nhiễm giun chỉ thường ảnh hương đến các bộ phận như chân, tay, ngực và thậm chí là cơ quan sinh dục. Nhưng chủ yếu là ở chân. Phải mất một thời gian người bệnh mới có thể phát hiện ra

  • Sốt cao khoảng 38,5°C và tái đi tái lại.
  • Các hạch bạch huyết vùng nách, bẹn sưng to, chắc, di động.
  • Viêm mào tinh, viêm tinh hoàn ở nam.
  • Phù voi do tắc mạch bạch huyết. Các phần của cơ thể bị nhiễm sẽ sưng lên và dần dần mất chức năng

BỆNH TRUYỀN NHIỄM DO MUỖI ĐỐT VÀ CÁCH PHÒNG TRÁNH

3. Bệnh truyền nhiễm do muỗi đốt: Arbovirus

Virus arbovirus được được lây truyền thông qua muỗi là những động vật chân đốt (arthropod) nên có tên là arborvirus. Tên đầy đủ là (Arthropoed-borne virus)

Rất nhiều arbovirus được truyền bởi muỗi trong điều kiện tự nhiên. Phần lớn gây bệnh ở thú, một phần nhỏ gây bệnh cho người:

-Virus Dengue có 4 tuyp 1, 2, 3, 4. Gây hội chứng sốt cấp tính, phát ban, đau, tiến triển lành tính hoặc sốt xuất huyết, sốc thường gặp ở trẻ em. Muỗi truyền virus dengue hầu như là Aedes.

-Virus viêm não Nhật Bản gây hội chứng viêm não ở người, virus có trong chim hoang dã và được truyen bởi Culextrităeniorhynchus.

BỆNH TRUYỀN NHIỄM DO MUỖI ĐỐT VÀ CÁCH PHÒNG TRÁNH

Các arbovirus gây viêm não được ghi chép lại trong văn y bao gồm:

  • Viêm não ngựa miền đông: Viêm não này chủ yếu xuất hiện ở ngựa, ít gặp ở người. Và thường gặp ở khu vực miền đông Hoa kỳ. Viêm não thường nặng nề và gây tử vong. Bệnh thường xảy ra 10 ngày ngay sau khi muỗi đốt.
  • Viêm não ngựa miền tây: Giống như bệnh viêm não ngựa miền đông. Bệnh này thường xảy ra ở ngựa. Cao điểm vào tháng 6, 7. Tuy nhiên nhẹ hơn viêm não ngựa miền tây. Tuy nhiên nếu trẻ em mắc phải cũng vô cùng nặng nề
  • Viêm não St.Loius: Bệnh này từ chim lan sang muôi. Người già mắc phải thì nặng hơn. Tỷ lệ tử vong từ 2% – 20%
  • Viêm não La Crosse: La Crosse là nơi phát hiện đầu tiên bệnh này và thường gặp ở trẻ em

4. Các biện pháp phòng bệnh truyền nhiễm do muỗi đốt: 

Để phòng tránh các bệnh truyền nhiễm do muỗi trước hết cần tránh để muỗi đốt. Để muỗi không có nơi sinh tồn và phát triển, cần phải thực hiện:

Xung quanh nhà:

  • -Thường xuyên quét dọn rác, lá cây tại ô vang, máng xối, không để ứ đọng nước, vệ sinh chuồng trại gia súc.
  • -Dọn dẹp, tiêu hủy các vật thải đọng nước như vỏ xe, chén bể, gáo dừa, hộp nhựa, thau chậu…
  • -Không để đọng nước xuất hiện ở các công trình xay dựng.

BỆNH TRUYỀN NHIỄM DO MUỖI ĐỐT VÀ CÁCH PHÒNG TRÁNH

Trong nhà:

  • -Đậy kín và thường xuyên súc rửa dụng cụ chứa nước.
  • -Úp dụng cụ trữ nước khi không dùng đến.
  • -Thay nước thường xuyên các ly cúng, bình hoa cắm.
  • -Đổ dầu cặn hoặc muối vào các ch én nước ở chân chạn.
  • -Dọn dẹp nhà cửa gọn gàng, thông thoáng.

Summary
BỆNH TRUYỀN NHIỄM NGUY HIỂM DO MUỖI ĐỐT GÂY RA VÀ CÁCH PHÒNG TRÁNH
Article Name
BỆNH TRUYỀN NHIỄM NGUY HIỂM DO MUỖI ĐỐT GÂY RA VÀ CÁCH PHÒNG TRÁNH
Description
Muỗi là tác nhân truyền bệnh sốt rét và sốt xuất huyết nhưng không phải loài muỗi nào cũng có thể truyền bệnh. Bên cạnh bệnh sốt rét và sốt xuất huyết thường gặp, bệnh truyền nhiễm do muỗi đốt gây ra còn rất nhiều và có nhiều bệnh nguy hiểm, thậm chí có ảnh hưởng đến tính mạng.
Author
Publisher Name
Từ điển Y khoa | Trị bệnh | tribenh.info
Publisher Logo